بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ وَٱلصَّٰٓفَّٰتِ صَفًّۭا
سوگند به صفبستگان که صفی [باشکوه] بستهاند،
Those Who Set the Ranks · 182 verses · Mohsen Gharaati.
Search the locally cached translation.
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ وَٱلصَّٰٓفَّٰتِ صَفًّۭا
سوگند به صفبستگان که صفی [باشکوه] بستهاند،
فَٱلزَّٰجِرَٰتِ زَجْرًۭا
و [انسان را از گناهان] به شدّت بازمیدارند،
فَٱلتَّٰلِيَٰتِ ذِكْرًا
و پیدرپی ذکر خدا را تلاوت میکنند،
إِنَّ إِلَٰهَكُمْ لَوَٰحِدٌۭ
که بیشک معبود شما یکتاست.
رَّبُّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا وَرَبُّ ٱلْمَشَٰرِقِ
پروردگار آسمانها و زمین، و آنچه میان آن دو است، و پروردگار مشرقها.
إِنَّا زَيَّنَّا ٱلسَّمَآءَ ٱلدُّنْيَا بِزِينَةٍ ٱلْكَوَاكِبِ
ما آسمان دنیا را به زیور ستارگان آراستیم.
وَحِفْظًۭا مِّن كُلِّ شَيْطَٰنٍۢ مَّارِدٍۢ
و [آن را] از هر شیطان سرکشی نگاه داشتیم.
لَّا يَسَّمَّعُونَ إِلَى ٱلْمَلَإِ ٱلْأَعْلَىٰ وَيُقْذَفُونَ مِن كُلِّ جَانِبٍۢ
آنها نمیتوانند به [اسرار] عالم بالا گوش فرادهند و از هر سو به آنها [شهاب] پرتاب میشود،
دُحُورًۭا ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌۭ وَاصِبٌ
تا رانده شوند. و برای آنها عذابی پاینده است.
إِلَّا مَنْ خَطِفَ ٱلْخَطْفَةَ فَأَتْبَعَهُۥ شِهَابٌۭ ثَاقِبٌۭ
مگر آن که شیطانی به سرعت خبری را برباید، [و بگریزد،] که شهاب و شرارهای نافذ او را دنبال [و نابود] میکند.
فَٱسْتَفْتِهِمْ أَهُمْ أَشَدُّ خَلْقًا أَم مَّنْ خَلَقْنَآ ۚ إِنَّا خَلَقْنَٰهُم مِّن طِينٍۢ لَّازِبٍۭ
پس از آنان بپرس که آفرینش آنان سختتر است یا کسانی که ما آفریدیم؟ ما آنان را از گِلی چسبنده آفریدیم.
بَلْ عَجِبْتَ وَيَسْخَرُونَ
بلکه تو [از انکار آنان] تعجب میکنی. و آنان [تو را] مسخره میکنند.
وَإِذَا ذُكِّرُوا۟ لَا يَذْكُرُونَ
و هرگاه اندرز داده شوند، پند نمیگیرند.
وَإِذَا رَأَوْا۟ ءَايَةًۭ يَسْتَسْخِرُونَ
و هرگاه معجزهای بینند، یکدیگر را به مسخره کردن دعوت میکنند.
وَقَالُوٓا۟ إِنْ هَٰذَآ إِلَّا سِحْرٌۭ مُّبِينٌ
و میگویند: «این جز جادویی آشکار نیست!
أَءِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَابًۭا وَعِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَبْعُوثُونَ
آیا چون مردیم و خاک و استخوانهایی [پوسیده] شدیم، آیا [دوباره] برانگیخته خواهیم شد؟!
أَوَءَابَآؤُنَا ٱلْأَوَّلُونَ
و آیا پدران درگذشته ما نیز [زنده خواهند شد]؟»
قُلْ نَعَمْ وَأَنتُمْ دَٰخِرُونَ
بگو: «آری! [همه زنده میشوید،] و خوار و کوچک خواهید بود.»
فَإِنَّمَا هِىَ زَجْرَةٌۭ وَٰحِدَةٌۭ فَإِذَا هُمْ يَنظُرُونَ
همانا قیامت با یک صیحه است، پس آنگاه آنان [حیرتزده منظره قیامت را] مینگرند.
وَقَالُوا۟ يَٰوَيْلَنَا هَٰذَا يَوْمُ ٱلدِّينِ
و میگویند: «وای بر ما! این روز جزاست!»
هَٰذَا يَوْمُ ٱلْفَصْلِ ٱلَّذِى كُنتُم بِهِۦ تُكَذِّبُونَ
[به آنها گفته میشود:] «این همان روز جدایی [حقّ از باطل] است که همواره آن را تکذیب میکردید.»
۞ ٱحْشُرُوا۟ ٱلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ وَأَزْوَٰجَهُمْ وَمَا كَانُوا۟ يَعْبُدُونَ
[خداوند به فرشتگان دستور میدهد:] «ستمکاران و همردیفانشان و آنچه را میپرستیدند، گردآورید.
مِن دُونِ ٱللَّهِ فَٱهْدُوهُمْ إِلَىٰ صِرَٰطِ ٱلْجَحِيمِ
با آنچه به جای خدا میپرستیدند، پس همه را به راه دوزخ راهنمایی کنید.
وَقِفُوهُمْ ۖ إِنَّهُم مَّسْـُٔولُونَ
آنان را نگه دارید که حتماً مورد بازخواست قرار میگیرند.»
مَا لَكُمْ لَا تَنَاصَرُونَ
[به آنان گفته میشود:] «چه شد که امروز یکدیگر را یاری نمیکنید؟»
بَلْ هُمُ ٱلْيَوْمَ مُسْتَسْلِمُونَ
[آری، نمیتوانند یکدیگر را یاری کنند،] بلکه آنان امروز کاملاً تسلیم [قدرت خداوند] هستند.
وَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍۢ يَتَسَآءَلُونَ
و به یکدیگر روی کرده، از [حال] هم میپرسند.
قَالُوٓا۟ إِنَّكُمْ كُنتُمْ تَأْتُونَنَا عَنِ ٱلْيَمِينِ
[پیروان گمراه به پیشوایان گمراهکننده] میگویند: «بیشک شما بودید که از راه خیرخواهی به سوی ما میآمدید [ولی ما را به کفر و شرک کشاندید].»
قَالُوا۟ بَل لَّمْ تَكُونُوا۟ مُؤْمِنِينَ
آنها میگویند: «بلکه شما خود اهل ایمان نبودید.
وَمَا كَانَ لَنَا عَلَيْكُم مِّن سُلْطَٰنٍۭ ۖ بَلْ كُنتُمْ قَوْمًۭا طَٰغِينَ
و ما را بر شما سلطه و غلبهای نبود، بلکه شما خود گروهی سرکش بودید.
فَحَقَّ عَلَيْنَا قَوْلُ رَبِّنَآ ۖ إِنَّا لَذَآئِقُونَ
پس وعدهی [عذاب] پروردگارمان بر ما محقّق شد. و بیگمان ما عذاب را خواهیم چشید.
فَأَغْوَيْنَٰكُمْ إِنَّا كُنَّا غَٰوِينَ
پس ما شما را گمراه کردیم، زیرا که ما خود نیز گمراه بودیم.»
فَإِنَّهُمْ يَوْمَئِذٍۢ فِى ٱلْعَذَابِ مُشْتَرِكُونَ
پس آنان در آن روز، در عذاب [الهی] شریکند.
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَفْعَلُ بِٱلْمُجْرِمِينَ
همانا ما با مجرمان اینگونه رفتار میکنیم.
إِنَّهُمْ كَانُوٓا۟ إِذَا قِيلَ لَهُمْ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا ٱللَّهُ يَسْتَكْبِرُونَ
آنان چنین بودند که هرگاه به آنان میگفتند: «معبودی جز الله نیست.» [از پذیرش آن] تکبّر میورزیدند.
وَيَقُولُونَ أَئِنَّا لَتَارِكُوٓا۟ ءَالِهَتِنَا لِشَاعِرٍۢ مَّجْنُونٍۭ
و میگفتند: «آیا ما به خاطر شاعری دیوانه، خدایانمان را رها کنیم؟»
بَلْ جَآءَ بِٱلْحَقِّ وَصَدَّقَ ٱلْمُرْسَلِينَ
[هرگز چنین نیست!] بلکه او حقّ آورده و پیامبران [پیشین] را تصدیق کرده است.
إِنَّكُمْ لَذَآئِقُوا۟ ٱلْعَذَابِ ٱلْأَلِيمِ
شما نیز عذاب دردناک الهی را خواهید چشید.
وَمَا تُجْزَوْنَ إِلَّا مَا كُنتُمْ تَعْمَلُونَ
و جز آنچه کردهاید، کیفر نمیبینید.
إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلْمُخْلَصِينَ
مگر بندگان خالص شدهی خدا [که از کیفر برکنارند].
أُو۟لَٰٓئِكَ لَهُمْ رِزْقٌۭ مَّعْلُومٌۭ
آنانند که برایشان روزی معین و ویژهای است.
فَوَٰكِهُ ۖ وَهُم مُّكْرَمُونَ
انواع میوهها. و آنان مورد احترامند.
فِى جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ
در باغهای پر نعمت [بهشت].
عَلَىٰ سُرُرٍۢ مُّتَقَٰبِلِينَ
بر تختهایی در برابر یکدیگر [تَکیه زدهاند].
يُطَافُ عَلَيْهِم بِكَأْسٍۢ مِّن مَّعِينٍۭ
جامی لبریز از شرابی پاک و ناب گرداگردشان میگردانند،
بَيْضَآءَ لَذَّةٍۢ لِّلشَّٰرِبِينَ
شرابی زلال و درخشان، و لذّتبخش برای نوشندگان.
لَا فِيهَا غَوْلٌۭ وَلَا هُمْ عَنْهَا يُنزَفُونَ
[شرابی که] نه مایهی فساد عقل است. و نه آنان از نوشیدن آن مست میشوند.
وَعِندَهُمْ قَٰصِرَٰتُ ٱلطَّرْفِ عِينٌۭ
و نزدشان همسرانی است [زیبا و] درشت چشم که چشم از غیر فرومیبندند.
كَأَنَّهُنَّ بَيْضٌۭ مَّكْنُونٌۭ
[از شدّت لطافت و سپیدی] گویی تخممرغهایی هستند که [در زیر بال و پر مرغ،] پوشیده و پنهان مانده [و هرگز دست کسی به آن نرسیده] است.
فَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍۢ يَتَسَآءَلُونَ
پس به یکدیگر روی کرده، از [حال] هم میپرسند.
قَالَ قَآئِلٌۭ مِّنْهُمْ إِنِّى كَانَ لِى قَرِينٌۭ
یکی از آنان میگوید: «[در دنیا] همنشینی داشتم،
يَقُولُ أَءِنَّكَ لَمِنَ ٱلْمُصَدِّقِينَ
که پیوسته میگفت»: «آیا تو به راستی [قیامت را] باور داری؟
أَءِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَابًۭا وَعِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَدِينُونَ
که هرگاه مردیم، و خاک، و استخوانهایی [پوسیده] شدیم، [دوباره زنده میشویم و] کیفر خواهیم شد؟»
قَالَ هَلْ أَنتُم مُّطَّلِعُونَ
[آن بندهی خدا به دوستان بهشتیاش] میگوید: «آیا شما میتوانید [بر حال او] اطّلاع یابید؟»
فَٱطَّلَعَ فَرَءَاهُ فِى سَوَآءِ ٱلْجَحِيمِ
پس از حال او اطّلاع مییابد، و او را در میان دوزخ میبیند.
قَالَ تَٱللَّهِ إِن كِدتَّ لَتُرْدِينِ
به او میگوید: «به خدا سوگند نزدیک بود که مرا به نابودی بکشانی.
وَلَوْلَا نِعْمَةُ رَبِّى لَكُنتُ مِنَ ٱلْمُحْضَرِينَ
و اگر نعمت [و لطف] پروردگارم نبود، قطعاً [من نیز] از احضارشدگان [در دوزخ] بودم.»
أَفَمَا نَحْنُ بِمَيِّتِينَ
[سپس به یاران بهشتی خود میگوید:] «آیا ما [برای همیشه در بهشتیم، و] دیگر نمیمیریم؟
إِلَّا مَوْتَتَنَا ٱلْأُولَىٰ وَمَا نَحْنُ بِمُعَذَّبِينَ
جز همان مرگ نخستین [که در دنیا سراغمان آمد،] و ما هرگز عذاب نخواهیم شد؟
إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ ٱلْفَوْزُ ٱلْعَظِيمُ
قطعاً این رستگاری بزرگی است.»
لِمِثْلِ هَٰذَا فَلْيَعْمَلِ ٱلْعَٰمِلُونَ
باید اهل عمل برای چنین جایگاهی کار کنند.
أَذَٰلِكَ خَيْرٌۭ نُّزُلًا أَمْ شَجَرَةُ ٱلزَّقُّومِ
آیا آن [نعمتهای بهشتی] برای پذیرایی بهتر است یا درخت زقّوم؟
إِنَّا جَعَلْنَٰهَا فِتْنَةًۭ لِّلظَّٰلِمِينَ
ما درخت زقّوم را مایهی شکنجه، و درد و رنج ستمگران قرار دادهایم.
إِنَّهَا شَجَرَةٌۭ تَخْرُجُ فِىٓ أَصْلِ ٱلْجَحِيمِ
این درخت از قعر دوزخ میروید.
طَلْعُهَا كَأَنَّهُۥ رُءُوسُ ٱلشَّيَٰطِينِ
شکوفهی آن مانند سرهای شیطانها [بسیار زشت و بدنما] است.
فَإِنَّهُمْ لَءَاكِلُونَ مِنْهَا فَمَالِـُٔونَ مِنْهَا ٱلْبُطُونَ
پس دوزخیان از آن میخورند و شکمها را از آن پر میکنند.
ثُمَّ إِنَّ لَهُمْ عَلَيْهَا لَشَوْبًۭا مِّنْ حَمِيمٍۢ
سپس بر روی آن [غذا]، مخلوطی از آب جوشان و سوزنده برای آنان خواهد بود.
ثُمَّ إِنَّ مَرْجِعَهُمْ لَإِلَى ٱلْجَحِيمِ
پس بازگشت آنان به سوی دوزخ است.
إِنَّهُمْ أَلْفَوْا۟ ءَابَآءَهُمْ ضَآلِّينَ
[چرا که] آنان پدران خویش را گمراه یافتند.
فَهُمْ عَلَىٰٓ ءَاثَٰرِهِمْ يُهْرَعُونَ
امّا با این حال، در پی آنان شتابان میدوند.
وَلَقَدْ ضَلَّ قَبْلَهُمْ أَكْثَرُ ٱلْأَوَّلِينَ
بیگمان قبل از آنان، بیشتر پیشینیان [نیز] گمراه شدند.
وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا فِيهِم مُّنذِرِينَ
و قطعاً ما در میانشان بیمدهندگانی فرستادیم.
فَٱنظُرْ كَيْفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلْمُنذَرِينَ
پس [اینک] بنگر که سرانجام هشدارداده شدگان چگونه بود؟
إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلْمُخْلَصِينَ
[همهی آنان نابود شدند،] مگر بندگان خالص شدهی خدا.
وَلَقَدْ نَادَىٰنَا نُوحٌۭ فَلَنِعْمَ ٱلْمُجِيبُونَ
و به راستی نوح، ما را [به فریادرسی] ندا داد، [و ندای او را اجابت کردیم] پس چه خوب پاسخدهندهای هستیم!
وَنَجَّيْنَٰهُ وَأَهْلَهُۥ مِنَ ٱلْكَرْبِ ٱلْعَظِيمِ
و او و خانوادهاش را از اندوه بزرگ رهانیدیم.
وَجَعَلْنَا ذُرِّيَّتَهُۥ هُمُ ٱلْبَاقِينَ
و نسل او را باقی گذاشتیم.
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِى ٱلْءَاخِرِينَ
و در میان آیندگان برای او [نام نیک] به جا گذاشتیم.
سَلَٰمٌ عَلَىٰ نُوحٍۢ فِى ٱلْعَٰلَمِينَ
سلام بر نوح در میان جهانیان.
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِى ٱلْمُحْسِنِينَ
ما نیکوکاران را اینگونه پاداش میدهیم.
إِنَّهُۥ مِنْ عِبَادِنَا ٱلْمُؤْمِنِينَ
به راستی که او از بندگان مؤمن ما بود.
ثُمَّ أَغْرَقْنَا ٱلْءَاخَرِينَ
سپس دیگران را غرق کردیم.
۞ وَإِنَّ مِن شِيعَتِهِۦ لَإِبْرَٰهِيمَ
و بیگمان، ابراهیم از پیروان نوح بود.
إِذْ جَآءَ رَبَّهُۥ بِقَلْبٍۢ سَلِيمٍ
آنگاه که با قلبی سلیم به پیشگاه پروردگارش آمد.
إِذْ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِۦ مَاذَا تَعْبُدُونَ
آنگاه که به سرپرستش و قومش گفت: «این [بتها] چیست که میپرستید؟
أَئِفْكًا ءَالِهَةًۭ دُونَ ٱللَّهِ تُرِيدُونَ
آیا به دروغ، معبودهای دیگری جز خدا میخواهید؟
فَمَا ظَنُّكُم بِرَبِّ ٱلْعَٰلَمِينَ
شما درباره پروردگار جهانیان چه گمان میکنید؟»
فَنَظَرَ نَظْرَةًۭ فِى ٱلنُّجُومِ
پس [چون مردم برای برپایی مراسم عید، خواستند از شهر بیرون بروند، ابراهیم] نگاه خاصّی به ستارگان انداخت.
فَقَالَ إِنِّى سَقِيمٌۭ
و گفت: «من در آستانهی بیماریام [و نمیتوانم در مراسم شما شرکت کنم.]»
فَتَوَلَّوْا۟ عَنْهُ مُدْبِرِينَ
مردم از او روی گردانده، برگشتند.
فَرَاغَ إِلَىٰٓ ءَالِهَتِهِمْ فَقَالَ أَلَا تَأْكُلُونَ
پس [ابراهیم] پنهانی به سراغ خدایان آنان رفت و گفت: «چرا غذا نمیخورید؟
مَا لَكُمْ لَا تَنطِقُونَ
شما را چه شده؟ چرا سخن نمیگویید؟»
فَرَاغَ عَلَيْهِمْ ضَرْبًۢا بِٱلْيَمِينِ
پس به سراغ بتها رفت و با قدرت ضربه محکمی بر آنها فرود آورد [و خردشان کرد].
فَأَقْبَلُوٓا۟ إِلَيْهِ يَزِفُّونَ
مردم [چون بازگشتند،] شتابان به سوی او روی آوردند.
قَالَ أَتَعْبُدُونَ مَا تَنْحِتُونَ
[ابراهیم] گفت: «آیا آنچه را خود میتراشید، میپرستید؟
وَٱللَّهُ خَلَقَكُمْ وَمَا تَعْمَلُونَ
در حالی که خداوند، شما و آنچه را میسازید، آفریده است.»
قَالُوا۟ ٱبْنُوا۟ لَهُۥ بُنْيَٰنًۭا فَأَلْقُوهُ فِى ٱلْجَحِيمِ
گفتند: «برای [کیفر] او بنایی بسازید [که گنجایش آتشی بزرگ داشته باشد،] پس او را در آتش افروخته بیفکنید!»
فَأَرَادُوا۟ بِهِۦ كَيْدًۭا فَجَعَلْنَٰهُمُ ٱلْأَسْفَلِينَ
پس خواستند برای او نقشهای بکشند، ولی ما آنان را زیردست و شکستخورده قرار دادیم.
وَقَالَ إِنِّى ذَاهِبٌ إِلَىٰ رَبِّى سَيَهْدِينِ
[ابراهیم از این مهلکه به سلامت بیرون آمد] و گفت: «من [از شما کناره میگیرم. و] به سوی پروردگارم رهسپارم. او مرا راهنمایی خواهد کرد.
رَبِّ هَبْ لِى مِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ
پروردگارا! [فرزندی] از صالحان به من عطا فرما!»
فَبَشَّرْنَٰهُ بِغُلَٰمٍ حَلِيمٍۢ
پس ما او را به نوجوانی بردبار مژده دادیم.
فَلَمَّا بَلَغَ مَعَهُ ٱلسَّعْىَ قَالَ يَٰبُنَىَّ إِنِّىٓ أَرَىٰ فِى ٱلْمَنَامِ أَنِّىٓ أَذْبَحُكَ فَٱنظُرْ مَاذَا تَرَىٰ ۚ قَالَ يَٰٓأَبَتِ ٱفْعَلْ مَا تُؤْمَرُ ۖ سَتَجِدُنِىٓ إِن شَآءَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلصَّٰبِرِينَ
پس چون [اسماعیل به سنّی رسید که] در کار و کوشش، پدرش را همراهی کرد، [ابراهیم] گفت: «پسر عزیزم! من [مرتّب] در خواب میبینم که تو را ذبح میکنم. پس بگو نظرت چیست و آن را چگونه میبینی؟» [اسماعیل] گفت: «ای پدر! آنچه را مأمور شدهای، انجام بده، که به زودی اگر خدا بخواهد، مرا از صبرکنندگان خواهی یافت.»
فَلَمَّآ أَسْلَمَا وَتَلَّهُۥ لِلْجَبِينِ
پس چون هر دو تسلیم [فرمان ما] شدند و ابراهیم، گونهی فرزند را بر خاک نهاد [تا ذبحش کند]، او را ندا دادیم که: «ای ابراهیم!
وَنَٰدَيْنَٰهُ أَن يَٰٓإِبْرَٰهِيمُ
حقّاً که رؤیایت را تحقّق بخشیدی [و امر ما را اطاعت کردی].»
قَدْ صَدَّقْتَ ٱلرُّءْيَآ ۚ إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِى ٱلْمُحْسِنِينَ
ما نیکوکاران را این گونه پاداش میدهیم [و نیت خیر آنان را به جای عمل میپذیریم].
إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ ٱلْبَلَٰٓؤُا۟ ٱلْمُبِينُ
همانا این همان آزمایش آشکار بود.
وَفَدَيْنَٰهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍۢ
و ما او را در برابر قربانی بزرگی [از ذبح شدن] رهانیدیم.
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِى ٱلْءَاخِرِينَ
در میان آیندگان برای او [نام نیک] به جا گذاشتیم.
سَلَٰمٌ عَلَىٰٓ إِبْرَٰهِيمَ
درود و سلام بر ابراهیم!
كَذَٰلِكَ نَجْزِى ٱلْمُحْسِنِينَ
ما این گونه نیکوکاران را پاداش میدهیم.
إِنَّهُۥ مِنْ عِبَادِنَا ٱلْمُؤْمِنِينَ
او از بندگان مؤمن ما بود.
وَبَشَّرْنَٰهُ بِإِسْحَٰقَ نَبِيًّۭا مِّنَ ٱلصَّٰلِحِينَ
و او را به اسحاق مژده دادیم که پیامبری از شایستگان بود.
وَبَٰرَكْنَا عَلَيْهِ وَعَلَىٰٓ إِسْحَٰقَ ۚ وَمِن ذُرِّيَّتِهِمَا مُحْسِنٌۭ وَظَالِمٌۭ لِّنَفْسِهِۦ مُبِينٌۭ
و بر ابراهیم و اسحاق، برکت و خیر بسیار عطا کردیم. و از نسل آن دو [برخی] نیکوکارند و [برخی] آشکارا به خود ستم میکنند.
وَلَقَدْ مَنَنَّا عَلَىٰ مُوسَىٰ وَهَٰرُونَ
و به راستی ما بر موسی و هارون منّت نهادیم.
وَنَجَّيْنَٰهُمَا وَقَوْمَهُمَا مِنَ ٱلْكَرْبِ ٱلْعَظِيمِ
و آن دو و قومشان را از اندوه بزرگ نجات دادیم.
وَنَصَرْنَٰهُمْ فَكَانُوا۟ هُمُ ٱلْغَٰلِبِينَ
و آنان را یاری کردیم، پس آنان بودند که پیروز شدند.
وَءَاتَيْنَٰهُمَا ٱلْكِتَٰبَ ٱلْمُسْتَبِينَ
و به آن دو، کتاب روشنگر دادیم.
وَهَدَيْنَٰهُمَا ٱلصِّرَٰطَ ٱلْمُسْتَقِيمَ
و آن دو را به راه راست هدایت کردیم.
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِمَا فِى ٱلْءَاخِرِينَ
و برای آن دو در میان آیندگان [نام نیک] به جا گذاشتیم.
سَلَٰمٌ عَلَىٰ مُوسَىٰ وَهَٰرُونَ
سلام بر موسی و هارون!
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِى ٱلْمُحْسِنِينَ
ما این گونه نیکوکاران را پاداش میدهیم.
إِنَّهُمَا مِنْ عِبَادِنَا ٱلْمُؤْمِنِينَ
آن دو از بندگان مؤمن ما بودند.
وَإِنَّ إِلْيَاسَ لَمِنَ ٱلْمُرْسَلِينَ
و به راستی اِلیاس از فرستادگان [ما] بود.
إِذْ قَالَ لِقَوْمِهِۦٓ أَلَا تَتَّقُونَ
آنگاه که به قوم خود گفت: «آیا [از خدا] پروا نمیکنید؟
أَتَدْعُونَ بَعْلًۭا وَتَذَرُونَ أَحْسَنَ ٱلْخَٰلِقِينَ
آیا [بتِ] بَعل را میخوانید و بهترین آفریدگار را رها میکنید؟
ٱللَّهَ رَبَّكُمْ وَرَبَّ ءَابَآئِكُمُ ٱلْأَوَّلِينَ
الله را که پروردگار شما و پروردگار پدران نخستین شماست.»
فَكَذَّبُوهُ فَإِنَّهُمْ لَمُحْضَرُونَ
پس او را تکذیب کردند. و بیشک آنان [برای کیفر] احضار خواهند شد.
إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلْمُخْلَصِينَ
به جز بندگان خالص شدهی خدا [که از هر کیفری در امانند].
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِى ٱلْءَاخِرِينَ
و برای الیاس در میان آیندگان [نام نیک] بر جای گذاشتیم.
سَلَٰمٌ عَلَىٰٓ إِلْ يَاسِينَ
سلام و درود بر الیاس.
إِنَّا كَذَٰلِكَ نَجْزِى ٱلْمُحْسِنِينَ
ما اینگونه نیکوکاران را پاداش میدهیم.
إِنَّهُۥ مِنْ عِبَادِنَا ٱلْمُؤْمِنِينَ
او از بندگان مؤمن ما بود.
وَإِنَّ لُوطًۭا لَّمِنَ ٱلْمُرْسَلِينَ
و همانا لوط یکی از فرستادگان [ما] بود.
إِذْ نَجَّيْنَٰهُ وَأَهْلَهُۥٓ أَجْمَعِينَ
آنگاه که او و همهی خانوادهاش را نجات دادیم.
إِلَّا عَجُوزًۭا فِى ٱلْغَٰبِرِينَ
جز پیرزنی که در میان بازماندگان [و هلاکشدگان] بود.
ثُمَّ دَمَّرْنَا ٱلْءَاخَرِينَ
سپس دیگران را نابود کردیم.
وَإِنَّكُمْ لَتَمُرُّونَ عَلَيْهِم مُّصْبِحِينَ
و شما [اهل مکّه در مسیر سفرهایتان به شام] از کنار [ویرانههای شهر] آنان میگذرید، صبحگاه،
وَبِٱلَّيْلِ ۗ أَفَلَا تَعْقِلُونَ
[و نیز] شبانگاه؛ پس آیا نمیاندیشید؟
وَإِنَّ يُونُسَ لَمِنَ ٱلْمُرْسَلِينَ
و همانا یونس از فرستادگان [ما] بود.
إِذْ أَبَقَ إِلَى ٱلْفُلْكِ ٱلْمَشْحُونِ
آنگاه که [از قوم خود] به سوی کشتیِ پر [از بار و مسافر] گریخت.
فَسَاهَمَ فَكَانَ مِنَ ٱلْمُدْحَضِينَ
[کشتی به خطر افتاد، و قرار شد بر اساس قرعه، افرادی به دریا افکنده شوند،] پس یونس با سرنشینان کشتی قرعه انداخت. و از بازندگان شد.
فَٱلْتَقَمَهُ ٱلْحُوتُ وَهُوَ مُلِيمٌۭ
پس [او را به دریا افکندند.] ماهی بزرگی او را بلعید و او خود را سرزنش میکرد.
فَلَوْلَآ أَنَّهُۥ كَانَ مِنَ ٱلْمُسَبِّحِينَ
[در شکم ماهی به تسبیح خداوند پرداخت]. پس اگر از تسبیحگویان نبود،
لَلَبِثَ فِى بَطْنِهِۦٓ إِلَىٰ يَوْمِ يُبْعَثُونَ
بیتردید تا روز قیامت در شکم ماهی میماند.
۞ فَنَبَذْنَٰهُ بِٱلْعَرَآءِ وَهُوَ سَقِيمٌۭ
پس او را در حالی که بیمار بود، به زمین خشکی افکندیم.
وَأَنۢبَتْنَا عَلَيْهِ شَجَرَةًۭ مِّن يَقْطِينٍۢ
و بر او بوتهای از کدو رویاندیم.
وَأَرْسَلْنَٰهُ إِلَىٰ مِا۟ئَةِ أَلْفٍ أَوْ يَزِيدُونَ
و او را [پس از بهبودی،] به سوی یکصد هزار نفر یا بیشتر فرستادیم.
فَـَٔامَنُوا۟ فَمَتَّعْنَٰهُمْ إِلَىٰ حِينٍۢ
پس ایمان آوردند. و تا مدّتی آنان را کامیاب و بهرهمند کردیم.
فَٱسْتَفْتِهِمْ أَلِرَبِّكَ ٱلْبَنَاتُ وَلَهُمُ ٱلْبَنُونَ
[مشرکان] فرشتگان را دختران خدا میشمرند! پس از آنان بپرس: آیا دختران برای پروردگارت، و پسران برای آنان است؟!
أَمْ خَلَقْنَا ٱلْمَلَٰٓئِكَةَ إِنَٰثًۭا وَهُمْ شَٰهِدُونَ
یا ما فرشتگان را زن آفریدیم و آنان ناظر بودند؟!
أَلَآ إِنَّهُم مِّنْ إِفْكِهِمْ لَيَقُولُونَ
آگاه باشید که آنان از سر تهمت میگویند:
وَلَدَ ٱللَّهُ وَإِنَّهُمْ لَكَٰذِبُونَ
«خدا فرزند آورده است!» و البتّه آنان دروغگویند.
أَصْطَفَى ٱلْبَنَاتِ عَلَى ٱلْبَنِينَ
آیا [گمان میکنید] خداوند دختران را بر پسران برگزیده است؟
مَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ
شما را چه شده است؟ چگونه داوری میکنید؟
أَفَلَا تَذَكَّرُونَ
پس آیا پند نمیگیرید؟
أَمْ لَكُمْ سُلْطَٰنٌۭ مُّبِينٌۭ
آیا برای شما دلیل روشنی است؟
فَأْتُوا۟ بِكِتَٰبِكُمْ إِن كُنتُمْ صَٰدِقِينَ
پس اگر راست میگویید، کتاب خود را بیاورید.
وَجَعَلُوا۟ بَيْنَهُۥ وَبَيْنَ ٱلْجِنَّةِ نَسَبًۭا ۚ وَلَقَدْ عَلِمَتِ ٱلْجِنَّةُ إِنَّهُمْ لَمُحْضَرُونَ
و [گروه دیگری از مشرکان] میان خدا و جنّ نسبتی قائل شدند، در حالی که جنّیان به خوبی میدانند که آنها [در روز قیامت] احضار خواهند شد.
سُبْحَٰنَ ٱللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ
خداوند از آنچه آنان میگویند، منزّه است.
إِلَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلْمُخْلَصِينَ
جز بندگان خالص شدهی خدا [که او را به شایستگی وصف میکنند].
فَإِنَّكُمْ وَمَا تَعْبُدُونَ
پس شما و آنچه میپرستید،
مَآ أَنتُمْ عَلَيْهِ بِفَٰتِنِينَ
نمیتوانید [مردم را] بر ضدّ خدا گمراه کنید،
إِلَّا مَنْ هُوَ صَالِ ٱلْجَحِيمِ
مگر کسی را که خودش [با اراده و اختیار] به دنبال دوزخ باشد.
وَمَا مِنَّآ إِلَّا لَهُۥ مَقَامٌۭ مَّعْلُومٌۭ
و [فرشتگان میگویند:] «هیچ کس از ما نیست مگر آن که برای او جایگاهی معین است.
وَإِنَّا لَنَحْنُ ٱلصَّآفُّونَ
و ماییم که [برای اطاعت فرمان خداوند] صف کشیدهایم.
وَإِنَّا لَنَحْنُ ٱلْمُسَبِّحُونَ
و ماییم که تسبیحگوی هستیم.»
وَإِن كَانُوا۟ لَيَقُولُونَ
[مشرکان پیش از بعثت پیامبر] پیوسته و با تأکید میگفتند:
لَوْ أَنَّ عِندَنَا ذِكْرًۭا مِّنَ ٱلْأَوَّلِينَ
«اگر پندنامهای از نوع [کتابهای] پیشینیان نزد ما بود،
لَكُنَّا عِبَادَ ٱللَّهِ ٱلْمُخْلَصِينَ
ما نیز حتما از بندگان برگزیدهی خدا بودیم.»
فَكَفَرُوا۟ بِهِۦ ۖ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ
پس [همین که قرآن برای آنان آمد،] به آن کفر ورزیدند. و به زودی [نتیجهی کفر خود را] خواهند دانست.
وَلَقَدْ سَبَقَتْ كَلِمَتُنَا لِعِبَادِنَا ٱلْمُرْسَلِينَ
و بیشک فرمان ما برای بندگانی که به پیامبری فرستاده شدهاند، از پیش معین شده است.
إِنَّهُمْ لَهُمُ ٱلْمَنصُورُونَ
همانا ایشانند که پیروزند.
وَإِنَّ جُندَنَا لَهُمُ ٱلْغَٰلِبُونَ
و سپاه ماست که پیروز است.
فَتَوَلَّ عَنْهُمْ حَتَّىٰ حِينٍۢ
پس تا مدّتی [معین از کافران] روی بگردان.
وَأَبْصِرْهُمْ فَسَوْفَ يُبْصِرُونَ
و بنگر که به زودی [کیفر عنادشان را] خواهند دید.
أَفَبِعَذَابِنَا يَسْتَعْجِلُونَ
پس آیا برای عذاب ما شتاب میکنند؟!
فَإِذَا نَزَلَ بِسَاحَتِهِمْ فَسَآءَ صَبَاحُ ٱلْمُنذَرِينَ
پس هرگاه [عذاب ما] به آستانهی آنان فرود آید، آنان که هشدار داده شدند، چه بد صبحگاهی خواهند داشت.
وَتَوَلَّ عَنْهُمْ حَتَّىٰ حِينٍۢ
و تا مدّتی [معین] از آنان روی بگردان.
وَأَبْصِرْ فَسَوْفَ يُبْصِرُونَ
و بنگر، که به زودی خواهند دید [عاقبتشان چه میشود].
سُبْحَٰنَ رَبِّكَ رَبِّ ٱلْعِزَّةِ عَمَّا يَصِفُونَ
پاک و منزّه است پروردگارت، پروردگار عزیز، از آنچه دربارهی او وصف میکنند.
وَسَلَٰمٌ عَلَى ٱلْمُرْسَلِينَ
و سلام بر همهی فرستادگان.
وَٱلْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ ٱلْعَٰلَمِينَ
و سپاس و ستایش مخصوص خداوندی است که پروردگار جهانیان است.